طرز تهیه کیک زعفرانی مجلسی با پف زیاد

عطر زعفران و گلاب در خانه، نویدبخش یک عصرانه بی‌نظیر است که هیچ‌کس نمی‌تواند دست رد به سینه آن بزند. اگر به دنبال پخت یک کیک اسفنجی، پوک و خوش‌رنگ هستید که طعم اصیل ایرانی داشته باشد، جای درستی آمده‌اید. در این مقاله کامل‌ترین طرز تهیه کیک زعفرانی را با تمام فوت‌وفن‌های قنادی یاد خواهید گرفت.

چرا کیک زعفرانی محبوب‌ترین عصرانه ایرانی است؟

کیک‌های مدرن شکلاتی و خامه‌ای شاید جذاب باشند، اما هیچ‌چیز جای طعم نوستالژیک کیک زعفرانی و گلاب را در فرهنگ ما نمی‌گیرد. زعفران نه تنها گران‌ترین ادویه جهان است، بلکه خواص نشاط‌آور بی‌نظیری دارد که ترکیب آن با بافت نرم کیک، یک معجزه طعم می‌سازد. بسیاری از علاقه‌مندان به شیرینی‌پزی خانگی، همواره با چالش‌هایی مثل خوابیدن پف کیک یا خمیر شدن بافت داخلی آن روبرو هستند. اما نکته اینجاست که پختن کیک زعفرانی برخلاف تصور، نیاز به ابزار پیچیده‌ای ندارد.

راز اصلی در کیفیت مواد اولیه نهفته است. استفاده از زعفران غلیظ دم‌کرده (نه صرفاً رنگ غذا) و آرد تازه، نیمی از راه موفقیت است. علاوه بر طعم، این کیک طبع گرمی دارد و برای روزهای سرد سال یا همراهی با چای عصرانه بسیار مناسب است. در این دستور، ما بافت سنگین کیک‌های قدیمی را فراموش کرده و به سراغ بافتی پنبه‌ای و سبک می‌رویم که در دهان آب می‌شود. همچنین روش‌های مختلفی مثل طرز تهیه کیک زعفرانی با ماست برای بافت مرطوب‌تر و یا جایگزینی شیر با آب را بررسی خواهیم کرد تا شما بتوانید بسته به مواد موجود در یخچال، بهترین نتیجه را بگیرید.

نکته مهم: همیشه قبل از شروع کار، تمام مواد را از یخچال خارج کنید تا به دمای محیط برسند. این اولین قانون نانوشته اما حیاتی در کیک‌پزی است.

مواد لازم برای کیک زعفرانی (دستور پایه)

برای داشتن یک کیک با کیفیت، اندازه‌گیری دقیق حرف اول را می‌زند. اگر ترازو دارید، حتما از گرم استفاده کنید، در غیر این صورت پیمانه‌های استاندارد قنادی (لیوان دسته‌دار فرانسوی) را مبنا قرار دهید.

مواد لازم مقدار (پیمانه/عدد) مقدار (گرم) توضیحات
آرد قنادی (سه صفر) ۲ و ۱/۲ پیمانه ۳۵۰ گرم حتما ۳ بار الک شود
تخم مرغ درشت ۴ عدد زرده و سفیده هم‌دمای محیط
شکر دانه ریز ۱ و ۱/۲ پیمانه ۳۰۰ گرم بسته به ذائقه قابل تغییر است
روغن مایع ۲/۳ پیمانه ۱۵۰ گرم روغن مخصوص پخت و پز یا ذرت
شیر (یا ماست شیرین) ۱ پیمانه ۲۴۰ میلی‌لیتر ولرم باشد
زعفران دم‌کرده غلیظ ۳ قاشق غذاخوری غلظت بالا برای رنگ و عطر
گلاب اعلا ۲ قاشق غذاخوری ترجیحا گلاب دو آتیشه
پودر هل ۱ قاشق چایخوری تازه آسیاب شده
وانیل ۱/۴ قاشق چایخوری برای گرفتن بوی زهم تخم‌مرغ
بیکینگ پودر ۲ قاشق مرباخوری ۱۰ گرم تازه و سالم

نکاتی برای تغییر مقیاس (Scale)

اگر مهمانان زیادی دارید و به دنبال طرز تهیه کیک زعفرانی برای ۱۰ نفر هستید، می‌توانید مقادیر بالا را ۱٫۵ یا ۲ برابر کنید. اما توجه داشته باشید که در صورت دو برابر کردن مواد، سایز قالب شما باید حداقل ۲۸ تا ۳۰ سانتی‌متر باشد و زمان پخت نیز ممکن است ۱۰ تا ۱۵ دقیقه افزایش یابد. برای تعداد بالا، بهتر است از سینی‌های رولت یا قالب‌های مستطیلی بزرگ استفاده کنید تا کیک مغزپخت شود.

آموزش گام‌به‌گام طرز تهیه کیک زعفرانی

پخت کیک مانند یک فرمول شیمیایی است؛ ترتیب اضافه کردن مواد در نتیجه نهایی تاثیر مستقیم دارد.

مرحله اول: آماده‌سازی پیش‌نیازها

قبل از اینکه دست به کاسه و همزن بزنید، فر را روی دمای ۱۸۰ درجه سانتی‌گراد (برای فرهای برقی ۱۶۰ درجه) روشن کنید تا گرم شود. کف قالب مورد نظر (گرد ۲۳ سانتی یا میان‌تهی) را با روغن جداکننده چرب کنید یا کاغذ روغنی بیندازید. آرد و بیکینگ پودر را مخلوط کرده و سه بار الک کنید تا هوادهی شود.

مرحله دوم: ترکیب تخم‌مرغ و شکر

تخم‌مرغ‌ها را به همراه وانیل و شکر درون کاسه بریزید. با دور تند همزن به مدت ۷ تا ۱۰ دقیقه بزنید. این مرحله بسیار مهم است؛ مخلوط باید کرم‌رنگ، کش‌دار و حجیم شود. اگر طرز تهیه کیک زعفرانی با هل مد نظر شماست، پودر هل تازه آسیاب شده را در همین مرحله به تخم‌مرغ‌ها اضافه کنید تا عطر آن در اثر هم‌زدن آزاد شود و بوی زهم تخم‌مرغ را کاملا بگیرد.

مرحله سوم: افزودن مایعات و عطرها

حالا نوبت اضافه کردن روغن مایع است. روغن را اضافه کرده و فقط در حد مخلوط شدن (۳۰ ثانیه) هم بزنید. سپس شیر ولرم را اضافه کنید.

  • نکته جایگزینی: اگر شیر ندارید یا به لاکتوز حساسیت دارید، می‌توانید از دستور طرز تهیه کیک زعفرانی با آب استفاده کنید. در این حالت دقیقاً به همان میزان شیر، آب ولرم اضافه کنید. بافت کیک با آب کمی سبک‌تر و پوک‌تر می‌شود، اما شیر طعم غنی‌تری به کیک می‌دهد.
  • در نهایت زعفران دم‌کرده و گلاب را اضافه کنید و یک دور هم بزنید تا مایه کیک خوش‌رنگ شود.

مرحله چهارم: افزودن آرد (مهم‌ترین مرحله)

همزن برقی را کنار بگذارید. مخلوط آرد و بیکینگ پودر را طی سه مرحله به مایه کیک اضافه کنید. با استفاده از لیسک، مواد را به صورت دورانی (فولد کردن) مخلوط کنید. یعنی لیسک را از ته ظرف برداشته و روی مواد بیاورید. زیاده‌روی در هم‌زدن در این مرحله باعث می‌شود پف کیک بخوابد و بافت آن سفت شود. اگر طرز تهیه کیک زعفرانی با گردو را می‌پسندید، گردوهای خرد شده را با یک قاشق آرد مخلوط کنید (تا ته‌نشین نشوند) و در آخرین لحظه به مایه کیک اضافه کنید.

مرحله پنجم: پخت

مایه کیک را درون قالب ریخته و سه بار قالب را به آرامی روی سطح کار بکوبید تا حباب‌های هوای اضافه خارج شود. قالب را در طبقه وسط فر به مدت ۴۵ تا ۵۵ دقیقه قرار دهید. تا ۳۰ دقیقه اول به هیچ عنوان درب فر را باز نکنید.

تفاوت بافت: کیک با ماست یا شیر؟

یکی از سوالات همیشگی کاربران تفاوت استفاده از لبنیات مختلف است. در طرز تهیه کیک زعفرانی با ماست، اسیدیته موجود در ماست با بیکینگ پودر واکنش نشان داده و باعث می‌شود بافت کیک بسیار نرم، مرطوب و منسجم‌تر شود. اگر از ماست استفاده می‌کنید، حتما از ماست شیرین و چکیده (یا هم‌زده غلیظ) استفاده کنید و مقدار آن را برابر با مقدار شیر در نظر بگیرید. کیک‌هایی که با ماست تهیه می‌شوند، ماندگاری بالاتری دارند و دیرتر خشک می‌شوند.

طرز تهیه کیک زعفرانی خیس (بدون فر و با فر)

کیک خیس زعفرانی یا همان کیک شربتی، یکی از دسرهای محبوب کافی‌شاپی است. برای این کار شما نیاز به تهیه یک شربت (سیروپ) دارید.

تهیه شربت مخصوص (شهد)

  1. یک پیمانه شکر را با نصف پیمانه آب و مقداری زعفران و هل روی حرارت بگذارید.
  2. اجازه دهید دانه‌های شکر حل شود و شربت کمی بجوشد (نیاز به قوام آمدن زیاد نیست).
  3. در آخر کمی گلاب اضافه کرده و شعله را خاموش کنید تا خنک شود.

بسیاری از افراد در اینترنت به دنبال فیلم طرز تهیه کیک خیس زعفرانی می‌گردند تا نحوه ریختن شربت را ببینند، اما قانون طلایی این است: کیک داغ، شربت سرد (یا برعکس). وقتی کیک از فر خارج شد، با سیخ چوبی سوراخ‌هایی روی آن ایجاد کنید و شربت خنک شده را آرام‌آرام روی کیک داغ بریزید تا به خورد بافت اسفنجی آن برود.

پخت بدون فر (روش قابلمه‌ای)

اگر دسترسی به فر ندارید، نگران نباشید. طرز تهیه کیک زعفرانی خیس بدون فر بسیار ساده است:

  1. یک قابلمه بزرگ ترجیحاً تفلون یا چدن انتخاب کنید.
  2. کف آن را چرب کرده و دو لایه کاغذ روغنی بیندازید.
  3. مایه کیک را داخل قابلمه بریزید.
  4. روی درب قابلمه دم‌کنی بگذارید.
  5. قابلمه را روی شعله‌پخش‌کن با حرارت ملایم قرار دهید.
  6. حدود ۴۵ تا ۶۰ دقیقه زمان دهید تا کیک بپزد. پس از پخت و خنک شدن، مراحل اضافه کردن شربت را انجام دهید.

فوت‌وفن‌های طلایی برای کیک زعفرانی بی‌نقص

حتی با بهترین دستورها، گاهی نتیجه مطلوب نیست. دلیل آن معمولاً در جزئیات ریز است:

  • چرا کیک گنبدی می‌شود؟ دمای فر شما بیش از حد بالا بوده است. حرارت زیاد باعث می‌شود روی کیک سریع بسته شود در حالی که مغز آن هنوز در حال پف کردن است.
  • چرا وسط کیک خمیر است؟ یا زمان پخت کم بوده، یا قالب نسبت به مواد کوچک بوده و ارتفاع مواد زیاد شده است.
  • رنگ تیره کیک: اگر زعفران را خوب نسابیده باشید یا شکر کاراملی شود، رنگ کیک تیره می‌شود. حتما زعفران را با یخ دم کنید تا خوش‌رنگ‌ترین حالت را داشته باشد.
  • ترک خوردن روی کیک: معمولاً به دلیل مقدار زیاد بیکینگ پودر یا آرد است. اندازه‌ها را دقیق رعایت کنید.

 اگر علاقه به شیرینی‌های سنتی دارید، مقاله “طرز تهیه کیک باقلوا” را از دست ندهید.

ارزش غذایی و خواص

زعفران حاوی ترکیبات آنتی‌اکسیدانی قوی مانند کروسین و سافرانال است که می‌تواند به بهبود خلق‌وجو و کاهش علائم افسردگی کمک کند. همچنین هل موجود در این کیک برای سلامت دستگاه گوارش مفید است. البته به دلیل وجود شکر و روغن، باید در مصرف آن تعادل را رعایت کرد. یک برش متوسط از کیک زعفرانی خانگی تقریباً ۲۵۰ تا ۳۰۰ کالری انرژی دارد.

پیشنهاد سرآشپز: برای تزیین کیک زعفرانی، بهترین گزینه استفاده از پودر پسته و گل محمدی خشک است. رنگ سبز پسته و صورتی گل محمدی روی رنگ زرد طلایی کیک، ترکیبی خیره‌کننده ایجاد می‌کند.

سوالات متداول (FAQ)

۱٫ آیا می‌توان در طرز تهیه کیک زعفرانی به جای شیر از آب پرتقال استفاده کرد؟

بله، استفاده از آب پرتقال طعم جدید و جالبی به کیک می‌دهد، اما طعم خالص زعفران کمی تحت تاثیر عطر پرتقال قرار می‌گیرد. اگر طعم سنتی می‌خواهید، آب یا شیر بهترین گزینه است.

۲٫ چرا پف کیک زعفرانی من بعد از خارج کردن از فر می‌خوابد؟

این مشکل معمولاً به دلیل شوک دمایی است. کیک را بلافاصله از فر داغ به محیط سرد منتقل نکنید. همچنین ممکن است کیک کاملاً مغزپخت نشده باشد.

۳٫ برای پخت کیک زعفرانی در توستر دما چقدر باید باشد؟

دمای توستر باید ۲۰ درجه کمتر از فر گازی باشد (حدود ۱۶۰ درجه سانتی‌گراد). همچنین حتماً یک کاسه آب جوش در گوشه توستر قرار دهید تا بافت کیک خشک نشود.

۴٫ چکار کنیم که گردو و کشمش در کیک زعفرانی ته‌نشین نشود؟

گردو و کشمش را بشویید، خشک کنید و حتماً در مقداری آرد بغلتانید و سپس در آخرین مرحله به مایه کیک اضافه کرده و خیلی کم هم بزنید.

۵٫ ماندگاری کیک زعفرانی خانگی چقدر است؟

در ظرف دربسته و در محیط آشپزخانه تا ۳ روز و در یخچال تا یک هفته ماندگاری دارد. اگر کیک خیس (شربتی) باشد، بهتر است حتما در یخچال نگهداری شود.

نتیجه‌گیری

طرز تهیه کیک زعفرانی شاید در نگاه اول ساده به نظر برسد، اما رعایت تناسب بین عطر زعفران، هل و گلاب و همچنین دستیابی به بافت اسفنجی، هنر شما را نشان می‌دهد. چه از روش کیک زعفرانی با ماست استفاده کنید و چه روش کلاسیک با شیر، نتیجه نهایی یک دسر اصیل ایرانی است که عطر آن فضای خانه را پر از گرما و صمیمیت می‌کند. پیشنهاد می‌کنیم همین حالا دست به کار شوید و با پخت این کیک، لحظات شیرینی را برای عزیزانتان رقم بزنید.

اگر تجربه پخت این کیک را دارید یا سوالی برایتان پیش آمده، خوشحال می‌شویم در بخش نظرات با ما در میان بگذارید.

 

Rate this post